25^ste zondag door het jaar C 2022

Loterijen zijn populair. Stel je toch eens voor dat je de hoofdprijs in loterij wint. Miljoenen voor jou! Wat voor mogelijkheden openen zich dan! Geld geeft macht, alles is immers te koop, althans zo lijkt het. De fascinatie voor geld is niet alleen van deze tijd.

Zo vertelt Jezus in het evangelie een parabel over een rentmeester. Rijke mensen stelden een rentmeester aan als beheerder van hun bezittingen en kapitaal. Een soort financieel manager dus. Zo’n manager heeft twee eigenschappen nodig: hij moet betrouwbaar en creatief zijn. Betrouwbaar: het geld is immers niet van hem. Creatief: hij moet ervoor zorgen dat het kapitaal groeit.

De rentmeester in het verhaal van Jezus is wel creatief, maar niet betrouwbaar, Tja, hoe gaat dat, zoveel geld onder handbereik, dan ligt de verleiding op de loer dingen te doen in het eigenbelang. Zijn baas zit in het buitenland. Niemand heeft het in de gaten. Het begint klein, maar voor je het weet gaat het mis. We kennen ook de verhalen uit onze tijd. Dan komt de baas terug, ontdekt de praktijken en wil hem ontslaan. Ontslag betekent dat hij als inwonend rentmeester ook dakloos wordt. En werken met zijn handen op het land kan hij niet, en bedelen wil hij niet. Daarom gaat hij creatief boekhouden om zo te zorgen dat hij vrienden maakt bij degenen die bij zijn baas in het krijt staan. Hij vervalst dus de schuldbekentenissen. Wat doet nu zijn baas? Het tegendeel van wat we zouden verwachten: hij prijst hem omdat hij zo slim heeft gehandeld. Hij kan die creativiteit wel waarderen. Waarschijnlijk heeft hem dat zelf in het verleden ook geen windeieren gelegd. Maar vervolgens zal hij hem ongetwijfeld toch hebben ontslagen.

Nu volgt echter het merkwaardigste. Jezus stelt ons deze fraudeur ten voorbeeld! ‘Zo zeg Ik u ook: maakt u vrienden door middel van de onrechtvaardige mammon’, dat is dus met het geld. Hoe moeten we dat begrijpen? Het is toch niet te rijmen met de Jezus die ons uit al die andere evangelieverhalen naar voren komt. En als we even later horen dat Jezus waarschuwt voor de mammon – ‘je kunt niet God dienen en de mammon’ – begrijpen we dat Jezus iets anders moet bedoelen.

Het lijkt erop dat Jezus ons ertoe aanspoort creatief te zijn. Kijk eens hoe creatief sommige mensen zijn met geld: wees ook zo creatief als het gaat om de dingen van God! Ja, en als jezelf met geld omgaat, gebruik dan je creativiteit voor goede doelen.

Gaat het wel samen, christen-zijn en geld? Het is in ieder geval een lastige combinatie. Jezus lijkt nergens bezit af te keuren, maar vraagt ons wel alles wat we hebben aan talenten en bezit, in dienst van zijn Rijk te stellen. Laat je je leiden door de verleidingen van het geld en nog meer geld, of laat je je leiden door God die ons oproept om het welzijn van iedere mens, vrede en gerechtigheid na te streven?

Op de rand van het Nederlandse twee-euromuntstuk staat nog altijd de tekst: God-zij-met-ons. Kunnen we dat als aansporing verstaan om geld nooit ten nadele van mensen te gebruiken, maar op een manier die God dient?

Donderdag 15 september staat op de heiligenkalender “Onze-Lieve-Vrouw van Smarten”. Het is een van de vele titels die de Kerk aan Maria heeft gegeven. In ons land zijn er heel wat kapelletjes en afbeeldingen te vinden van de Moeder van Smarten. Eigenlijk heel begrijpelijk. Mensen nemen hun toevlucht tot Maria vanuit de gedachte: Moeder Maria heeft ook moeilijke en pijnlijke momenten meegemaakt, zij weet wat ik doormaak.

Maria werd door God uitgekozen om de moeder van Zijn Zoon te worden. Die uitverkiezing heeft haar niet gevrijwaard van pijn en lijden en verdriet. Het evangelie laat ons een aantal van die momenten zien. In die momenten van lijden, pijn en verdriet bleef ze de sterke gelovige, ze liep niet weg, ze bleef standvastig, ze wist zich sterk door haar levende relatie met God. Aan die sterke houding van Maria in die momenten van lijden en tegenslag hebben gelovigen gedacht wanneer ook aan hen lijden en pijn overkwam. Maria is ook vandaag voor ons een voorbeeld dat we als gelovigen overeind kunnen blijven in het lijden en de tegenslag, dankzij onze sterke verbondenheid met God.

Graag overloop ik met u die zeven bijzondere momenten, die zeven smarten van Maria. Momenten waarin ze sterk is gebleven, door haar geloof.

Het eerste moment is de lijdensvoorzegging van Simeon in de Tempel bij het opdragen van het Kind Jezus. Kort na de geboorte van Jezus gaan Maria en Jozef met het kind naar de tempel om Hem aan God op te dragen. Ze ontmoeten daar de oude Simeon. Hij neemt het kind in zijn armen en dankt God dat Hij de Verlosser nog mag zien. Hij zegt daarbij tot Maria: “Zie, dit kind is bestemd tot val of opstanding van velen in Israël, tot een teken dat weersproken wordt, opdat de gezindheid van vele harten openbaar mag worden. En ook uw eigen ziel zal door een zwaard worden doorboord”.

Het tweede moment is de vlucht naar Egypte. Koning Herodes verneemt van de drie wijzen uit het Oosten dat er een nieuwe koning is geboren. Hij wil het Kind doden. Een Engel waarschuwt Jozef: ‘Sta op, neem het kind en zijn moeder mee en vlucht naar Egypte, en blijf daar tot ik u waarschuw. Want Herodes staat het kind naar het leven.’ Daar zullen ze moeten blijven tot Herodes is gestorven en het gevaar geweken is.

Het derde moment is het zoekraken van Jezus in de Tempel. Als Jezus twaalf jaar is, reist Hij met Maria en Jozef naar Jeruzalem. Op de terugweg merken ze dat Jezus achtergebleven is in Jeruzalem. Na drie dagen zoeken vinden ze hem, gezeten tussen de leraren. Maria zegt daar: ‘Kind, hoe kon je ons dit aandoen? Wat waren je vader en ik ongerust toen we je kwijt waren.’ Jezus zal haar het antwoord geven: ‘Waarom hebben jullie mij gezocht? Wisten jullie niet dat ik bij mijn Vader moest zijn?’ En dan staat er in het evangelie: “Maar zij begrepen deze uitspraak niet.”

Het vierde moment is de ontmoeting van Maria met Jezus op weg naar de Calvarieberg. Jezus draagt zijn kruis door de straten van Jeruzalem. Wat voor een pijn en smart moet er omgegaan zijn in het hart van Moeder Maria om haar gemartelde zoon zo te zien?

Het vijfde moment is Maria die onder het kruis van Jezus staat. Daar op het kruis krijgen alle gelovigen Maria als moeder en krijgt Maria alle gelovigen als kinderen. Dat lezen we in het evangelie waar staat: “Jezus zag zijn moeder, en bij haar de leerling van wie Hij hield. Toen zei Hij tegen zijn moeder: ‘Vrouw, daar is nu je zoon.’ Vervolgens zei Hij tegen de leerling: ‘Daar is je moeder.’

Het zesde moment is: Maria omhelst het dode lichaam van Jezus na de kruisafname. De traditie vertelt ons dat toen Jezus na zijn dood van het kruis werd afgenomen, men zijn lichaam legde in de schoot van zijn moeder.

Het zevende moment is de begrafenis van Jezus. Het lichaam van Jezus werd in een graf neergelegd. Zoals Maria onder het kruis stond, zo was ze ook daar aanwezig wanneer haar Kind werd begraven.

Met de Kerk bid ik het openingsgebed van de Mis bij de gedachtenis van de Moeder van Smarten: “God, toen onze Heer aan het kruis was opgeheven, stond zijn moeder naast Hem. Met Hem was zij in smarten, opdat uw wil geschieden zou. Geef uw kerk, die samen met Maria in ‘Christus lijden’ deelt, ook de vreugde van zijn verrijzenis. Door onze Heer Jezus Christus, uw Zoon, die met U leeft en heerst in de eenheid van de heilige Geest, God door de eeuwen der eeuwen. Amen.”

Door pastoor Andy Penne, voormalig pastoor te Bergeijk

Nieuwsbrief 15 (2021), pater Daniel

Goede Vrienden,

Onze samenleving kan maar moeilijk enige positieve zin geven aan lijden en sterven. Zijn het kapitale fouten die niet bij het leven horen en door de geneeskunde moeten uitgeschakeld worden? Moeten we  ze niet gewoon verdringen? Een absoluut dieptepunt vormden de ontelbare bejaarden die in de grootste afzondering en eenzaamheid werden opgesloten, zogenaamd omwille van corona. Ze stierven zoals we dieren laten creperen. Zou er ooit een “beschaving” geweest is die in zulk een barbaars cynisme wegzakte? En dat lag niet aan het toegewijde verplegend personeel! Het was en is een plan van een wereldelite, uitgevoerd door medeplichtige regimes. Hiermee werd ingespeeld op een gebrek aan een zinvolle betekenis van het menselijk sterven. Helaas, wanneer lijden en sterven geen betekenis meer hebben, is er ook geen zinvol leven meer. We moeten lijden en sterven voor anderen en onszelf zoveel mogelijk verzachten. Wie echter meent dat ze helemaal uitgeschakeld kunnen  en moeten worden, leeft in een pijnlijke illusie. Tot welke mensonwaardige houding dit voert, toonde de fameuze grootmeester van de Franse grote loge, Pierre Simon (+ 2008) die ooit beweerde dat gehandicapten “bewijzen” dat ze “het leven niet waard zijn”!

Onze moderne wetenschap en techniek wekken grote verwachtingen, soms terecht. Velen hopen daarvan de oplossing te krijgen van al onze problemen. Toch moeten we ook eens bedenken dat de wereld nooit meer geleerden gehad  heeft dan nu. En als geleerden problemen oplossen, zou je verwachten dat we al lang door al onze problemen heen zijn. Niets is minder waar. De schande van armoede, ondervoeding en tekort aan drinkwater voor miljoenen mensen was nooit zo groot. Laten we daaruit dan ook de  besluiten trekken. Van hen die de “grootste misdaad tegen de mensheid aller tijden” (volgens de Duits-Amerikaanse advocaat Reiner Fuellmich) georganiseerd hebben, door de mensheid in een mensonwaardige totalitaire greep te houden en onze waardigheid en vrijheid aan te tasten, op voorwendsel van een virus, kunnen we nu onmogelijk nog enig heil verwachten. De gevaarlijke illusies van “de nieuwe wereldorde”, “the Great Reset”, het “Build Back Better”, mogen ons niet opnieuw verblinden. Zij steunen op een radicale vernietiging van ons verleden en van de wortels waaruit de westerse beschaving gegroeid is en waarmee ze groot werd.

Jezus Christus, gestorven en verrezen is de kern van het christelijk geloof, de voornaamste bron van de westerse beschaving. Het is waar, onze huidige duizelingwekkende technische ontwikkelingen wekken doorgaans andere verwachtingen dan het opzien naar een Gekruisigde. Wanneer een van onze voorouders ooit tot de galg zou veroordeeld zijn, gaan we dit beeld niet fier in onze huiskamer hangen. Toch zijn Gods gedachten en plannen eindeloos “efficiënter” dan al onze verbluffende kennis en realisaties (Jesaja 55, 8-9)! Is het niet hoogst merkwaardig dat wij geen enkele biografie van een keizer uit de oudheid hebben, die ook maar van verre de historische betrouwbaarheid benadert van wat het Evangelie ons geeft over deze Jezus van Nazareth, die als ’n slaaf werd gemarteld en gekruisigd? En vanaf de derde dag na zijn gruwelijke dood ging het nieuws als een lopend vuurtje de hele wereld rond: Hij is verrezen en leeft! Werd dit deskundig georganiseerd door een super rijke en almachtig club van een wereldelite? De meeste apostelen waren ongeletterde vissers, die overigens zelf de grootste moeite hadden om te geloven in Jezus’ Verrijzenis. Bezwaren zijn er genoeg. Niemand heeft uiteindelijk de Verrijzenis van Jezus gezien. Heeft iemand gezien hoe deze schepping precies ontstaan is? Iedere twee decennia verzint de wetenschap hierover een nieuwe theorie. Is de schepping daarom minder werkelijk? Zou het niet kunnen dat schepping en verrijzenis ons overstijgen? Verder zijn er onmiskenbare en authentieke getuigen die het lege graf, de lijkwade, de zweetdoek en de Verrezen Heer zelf hebben gezien. Kan een opgedrongen illusie de grootste en meest creatieve kracht worden voor het edelste in beschavingen twintig eeuwen lang, zonder ook maar in kracht te verminderen? Hoeveel mensen hebben een heldhaftig leven geleid omwille van hun geloof in Jezus? Voor de wonderbaarlijke, wereldwijde verspreiding van het christelijk geloof en van de Kerk blijft er maar één verklaring over: het is allemaal zoals Jezus gezegd heeft, nl. dat Hij zou verworpen worden, lijden en sterven en na drie dagen verrijzen om zijn  Geest te zenden over hen die zijn getuigen zouden worden. Hierbij zijn lijden en dood niet alleen maar onwaarden om te bestrijden maar ook de noodzakelijke wegen voor onze omvorming en gelijkvormigheid aan het beeld van de Verrezen Heer. Willen delen in Jezus’ Verrijzenis zonder lijden en sterven, is een illusie. Anderzijds kan ieder lijden een mozaïek zijn van deze omvorming: “Als de graankorrel niet in de aarde valt en sterft, blijft hij alleen: maar als hij sterft, brengt hij veel vrucht voort”  (Johannes 12, 24).

Zoals de schepping ons uitnodigt om er met volle teugen van te genieten, zo nodigt ook Jezus’ Verrijzenis ons uit.  De verrijzenis van ons lichaam is voor het einde der tijden. De verrijzenis van ons hart is voor ieder moment. Pasen in de Latijnse en vooral oosterse liturgie is een uitbarsting van vreugde, een “geestelijke dronkenschap”, prachtige gewaden, gezangen en bloemen, eindeloos herhaalde Alleluja’s, brandende kaarsen en wierook. Bij het wieroken draagt de priester de kleine versierde paaskaars van het altaar, die de grote paaskaars vertegenwoordigt, telkens in de linkerhand. En gedurende heel de paasweek weerklinkt bij iedere gelegenheid de uitroep: “Al Masiechoe qam! Chaqan qam!” (De Heer is verrezen, Hij is waarlijk verrezen!) wat als een ritmisch dans lied gezongen wordt met handgeklap. Het herinnert ons aan een verhaal uit de donkerste tijd van de Sovjetunie. De communistische partij had een grote volksvergadering georganiseerd met verschillende sprekers die vurig het materialisme prezen als de toekomst van de mensheid en genadeloos het christelijk geloof hekelden als illusie. Daarna nodigde de organisator iedereen uit die hier iets aan toe wilde voegen. Een eenvoudig man kwam naar voren, besteeg het podium en zei met grote overtuiging: “de Heer is verrezen!”. En vanuit de zaal weerklonk als een machtig antwoord: “Hij is waarlijk verrezen”! Jezus’ Verrijzenis moet verkondigd, gevierd en beleefd worden. 

***

Na enige Reacties geven we onder Flitsen een verslag van onze Goede Week en Paasviering, enkele Merkwaardigheden en een zeer uitgebreide En dit  nog, boordevol wetenschappelijke gegevens o.a. over Syrië, corona en de maatregelen, de geopolitiek den over Kerk en geloof, allemaal info die hardnekkig wordt gecensureerd in de grote media. 

Bijlage in PDF bestand: xvi.15 Download