Nieuwsbrief XVIII.16, pater Daniel, vrijdag 21 april 2023
Goede Vrienden,
De verrijzenis van Jezus is een mysterie dat ons verstand overstijgt. Niemand heeft deze verrijzenis gezien of kunnen vaststellen. Het is zoals met de schepping, met het ontstaan van het heelal. Ze overstijgen ons menselijk kennen. Niemand was erbij. Het is naïef te denken dat een wetenschapper ooit op een dag een formule zal geven waarmee hij het ontstaan van het heelal helemaal kan verklaren. Daarom is de schepping niet minder werkelijk. Wij leven iedere dag van deze schepping. Het zou dwaas zijn te zeggen: zolang ik niet weet hoe de natuur om mij heen precies ontstaan is, wil ik er niet van genieten. Wij leven er iedere dag van. Op gelijkaardige wijze is Jezus’ verrijzenis werkelijk. De wereld, de Kerk en de gelovigen leven van Jezus’ verrijzenis.
Om de werkelijkheid van Jezus’ verrijzenis te aanvaarden hadden de apostelen twee ervaringen: enerzijds de vaststelling van het lege graf en anderzijds de levendige ontmoetingen met de Verrezen Heer. Zij stonden aanvankelijk perplex en herkenden de Verrezen Heer slechts nadat Jezus zelf hen had gesproken en overtuigd. Jezus maakt hen duidelijk dat Hij dezelfde Persoon is en niet slechts een Geest maar ook een Lichaam heeft, zij het een Verrezen Lichaam dat niet meer gebonden is aan tijd en ruimte. Hij toont hen zijn doorboorde handen en zijde. Deze eerste getuigen van Jezus’ verschijning worden aanvankelijk door de anderen niet aanvaard. Thomas verwerpt zelfs categoriek het eensluidend getuigenis van de andere apostelen. De Evangelies getuigen evenwel op onweerlegbare wijze van de echtheid van deze twee ervaringen, ondanks het feit dat de apostelen en de eerste christenen zelf hieraan eerst sterk twijfelden. Dit bewijst dat het geenszins een eigen uitvinding of vooropgezet plan was. Zijzelf konden slechts geleidelijk de overweldigende werkelijkheid aanvaarden. Stap voor stap ontdekten zij dat alles voorspeld was in de Schrift door de profeten en herhaaldelijk door Jezus zelf. Er is achteraf ook geen enkele aanduiding te vinden van enig bewijs dat het graf door de apostelen zou leeggemaakt zijn of dat de verschijningen door hen zouden zijn uitgevonden. De enige uitleg die recht doet aan de werkelijkheid is dat alles precies geschied is zoals Jezus het heel zijn openbaar leven heeft gezegd: Hij, de beloofde Messias van Israël, de Zoon van God, zou gruwelijk lijden en ter dood gebracht worden maar na drie dagen verrijzen en aan zijn apostelen zijn heilige Geest schenken om aan alle mensen vrijmoedig te verkondigen dat Hij, de Verrezen Heer de Redder is van alle mensen. Zo is het ook gebeurd. De apostelen trokken de wereld in en verkondigden precies wat de profeten al hadden gezegd, wat Johannes de Doper verkondigde en waartoe Jezus onophoudelijk had opgeroepen: de tijd is vervuld, het Rijk Gods is nabij, bekeer u en geloof in de Blijde Boodschap. Ieder die nu gelooft in Jezus en zijn Evangelie onderhoudt, zal gered worden, de kracht van zijn heilige Geest ontvangen en uiteindelijk doorheen het lijden en sterven in dit aardse leven, delen in zijn verrijzenis.
De apostelen zelf zijn hiervan de eerste voorbeelden. Het geloof dat Jezus Christus, gestorven en verrezen is en de Redder is van alle mensen, werd op enkele decennia tijd verspreid over heel de wereld. De eerste geloofsbelijdenis luidt: “Jezus is Heer”. Hadden de apostelen misschien een uitzonderlijk organisatietalent? Beschikten ze over een enorm budget voor een wereldwijde media reclame? Neen, het waren ongeletterde, arme vissers uit Galilea, die zelf aanvankelijk niet eens in staat waren te geloven. Nogmaals, de verspreiding van het geloof kun je enkel verklaren wanneer je het Evangelie aanvaardt zoals het ons is overgeleverd. Jezus beloofde zijn bange, ongelovige apostelen de kracht van zijn Geest die alle vrees zou overwinnen. Het Pinksteren over de apostelen heeft hen grondig en definitief veranderd.
Een kernbegrip, dat de houding van de apostelen weergeeft, is het Griekse woord parresia (vertrouwen, vrijmoedig spreken). Het komt 26 maal voor in het Nieuwe Testament (als ik goed geteld heb). En het betreffende werkwoord parresiadzesthai (vertrouwvol handelen) komt 7 maal voor. Eeuwen voorheen werd het woord parresia in de zogenaamde democratie van Athene gebruikt om aan te duiden dat een burger in de volksvergadering vrij het woord mocht nemen. De eerste christenen hebben dit woord overgenomen maar het kreeg vanuit Jezus’ verrijzenis een geheel nieuwe betekenis. In onze tijd zijn er filosofen die rond dit begrip complexe en veelzijdige betekenissen hebben uitgewerkt. We laten dit alles terzijde. Met de apostel Petrus en de anderen wordt “parresia” een geloofshouding en levens inzet. Wanneer Jezus gevangengenomen wordt is Petrus bang en benieuwd hoe het afloopt. Zopas had hij aan Jezus luidt verkondigd dat hij zijn leven voor Hem zou geven. Nu heeft hij alle moed verloren. Wanneer hij zich warmt aan het vuur en omstaanders hem herkennen als een volgeling van Jezus, begint hij te tieren en te loochenen. Hij wordt één met de groep rond het vuur, een met de massa die Jezus veroordeelde. Na de verrijzenis treffen we een totaal veranderde Petrus aan, “vervuld van de Geest”. In plaats van zich bang af te sluiten uit vrees voor de joodse overheid gaat hij er zelf naartoe en spreekt met parresia. Nu zijn het de hogepriester en Schriftgeleerden die totaal verbouwereerd zijn en niet weten hoe ze moeten reageren: “Bemerkend dat het ongeletterde en eenvoudige mensen waren, stonden zij verbaasd toen zij de vrijmoedigheid van Petrus en Johannes zagen. Zij herkenden hen als gezellen van Jezus” (Handelingen 4, 13). De religieuze overheden dreigen en verbieden de apostelen nog verder over Jezus te spreken. Dit heeft geen enkel effect. De apostelen antwoorden dat het voor hen onmogelijk is “niet te spreken over hetgeen we gezien en gehoord hebben” (Handelingen 4, 20). Zo verging het alle leerlingen. Uiteindelijk zullen ze daarvoor ook met vreugde de marteldood willen ondergaan om met Jezus te sterven en te verrijzen. Zij tonen dat het heil niet komt van deze wereld maar van Jezus, gestorven en verrezen.
Het vrijmoedig getuigen van Jezus’ verrijzenis wordt het hart van het leven van de ware christenen. Ook nu zijn er “apostelen” uit alle christelijke kerken, alsook bekeerde moslims die dezelfde boodschap verkondigen, verschrikkelijke vervolgingen lijden maar wiens leven en prediking met wondere tekens door God gezegend wordt. Zonder een spectaculaire apostel te moeten zijn, kan ons dagelijks leven eveneens door de kracht van Jezus’ verrijzenis doordrongen worden. Lees de Evangelieteksten waarin Jezus verschijnt als Verrezen Heer aan zijn apostelen. Voeg u bij de apostelen. Vertel Jezus uw twijfels en uw zorgen en zeg Hem dat je Hem wil erkennen als uw Redder en dat je Hem wil volgen. Vertrouw uw leven toe aan Hem en geef al uw zorgen aan Hem. De verrijzenis van ons lichaam is voor het einde der tijden maar de verrijzenis van ons hart kan ieder ogenblik gebeuren.
